Multidisciplinaire aanpak op een patiëntgerichte manier
Waarbij kwaliteit, snelheid en empathie centraal staan
Op het moment dat een vrouw (of man) een knobbeltje voelt of een verdachte mammografie heeft, wil ze/hij zo snel mogelijk weten wat er aan de hand is.
Via huisarts, gynaecoloog of andere verwijzer, melden deze patiënten zich aan in onze borstkliniek.
Een snelle diagnose is van groot belang, want leven in onzekerheid is zeer moeilijk. Er gaat zoveel door iemand heen: gevoelens van angst, onzekerheid, vragen over de toekomst.
Vanuit die bekommernis richtten Dr. Jan Decloedt, senoloog, en Dr. Sabine Serry, diensthoofd oncologie, in 2001 de Borstkliniek op in het AZ Sint Blasius, met als rode draad een “multidisciplinaire benadering op een menselijke manier “.
Door de jaren heen evolueerde de borstkliniek tot een hecht team van artsen, (borst) verpleegkundigen, sociaal verpleegkundigen, psychologen, kinesisten en vrijwilligers.
Het aantal behandelde borstkankerpatiënten stijgt jaarlijks …
Daarnaast worden ook patiënten met goedaardige aandoeningen gecounseld binnen de borstkliniek.
Ook stijgt de vraag naar persoonlijk advies en naar nauwgezette opvolging van familiaal belaste patiënten.
Kwaliteit, snelheid en empathie centraal
De borstkliniek beoogt optimale samenwerking tussen de verschillende specialismen en dit tijdens de verschillende fasen in de diagnostiek, behandeling en nazorg van borstpathologie. Door bundeling van alle knowhow kan een diagnose sneller en meer accuraat gesteld worden.
De borstkliniek streeft ernaar om de tijdspanne tussen de eerste aanmelding, de diagnosestelling en behandeling tot een minimum te beperken. Ze biedt daarom de garantie om dagelijks nieuwe patiënten te zien voor een intakegesprek en eventuele onderzoeken.
De nauwe samenwerking met de dienst anatoompathologie (weefselonderzoek) zorgt ervoor dat de patiënt reeds de volgende werkdag naar de besprekingsraadpleging kan komen. Na uitgebreide medische beeldvorming, biedt de borstkliniek de patiënt de meerwaarde om zo nodig binnen de week na diagnose over te gaan tot operatie.
Multidisciplinaire aanpak
Borstkanker is een ernstige aandoening. De ervaring leert ons dat nauwe samenwerking tussen de gynaecoloog, oncoloog, radiotherapeut, radioloog, nuclearist, anatoompatholoog en plastisch chirurg, een correcte diagnose en behandeling bevordert. Alle preoperatieve dossiers worden daarom wekelijks multidisciplinair besproken tijdens het multidisciplinair oncologisch consult (MOC).
Hierbij zijn de artsen van verschillende specialismen, alsook de borstverpleegkundige en psychologe aanwezig. Ook de huisarts wordt betrokken bij de opvolging van zijn patiënten en wordt persoonlijk uitgenodigd op dit overlegmoment. Het team kan daarnaast rekenen op de inbreng van het psychosociaal support team van het AZ Sint-Blasius en op universitaire input vanuit UZ Leuven.
De borstraadplegingen gebeuren eveneens multidisciplinair, in aanwezigheid van de borstchirurg, radiotherapeut –oncoloog of medisch oncoloog en borstverpleegkundige. Desgewenst wordt de patiënt ook gezien door de sociaal verpleegkundige en/of psychologe. Indien een patiënt opteert voor een onmiddellijke borstreconstructie gebeurt ook de heelkunde multidisciplinair, waarbij de oncologische ingreep door de oncologisch gynaecoloog en de reconstructieve ingreep door de plastisch chirurg in één tijd worden uitgevoerd.
Psychosociale ondersteuning
Kanker heeft niet alleen lichamelijke gevolgen, maar beïnvloedt vaak ook het emotionele en sociale leven. Deze veranderingen brengen meestal angst en onzekerheid mee. Patiënten stellen zich vragen over de duur en kwaliteit van het verdere leven, maken zich zorgen om hun naasten of zijn angstig voor de dood. De relaties met hun familie en vrienden veranderen soms ingrijpend. Het is bijgevolg van groot belang dat borstkankerpatiënten één of meer personen kennen die vertrouwd zijn met hun persoonlijk verhaal en een houvast bieden gedurende het ganse ziekteproces.
De borstverpleegkundige is het centrale aanspreekpunt. Zij ziet de patiënten van bij het intakegesprek en begeleidt hen, samen met de andere leden van het multidisciplinaire team, gedurende het hele traject van diagnosestelling, verdere oppuntstelling en behandeling. Ze regelt onder meer onderzoeken, afspraken voor consultaties en afspraken rond het ontslag uit het ziekenhuis. Ze geeft informatie omtrent het verloop van de onderzoeken en probeert alles zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen. Bij angstige patiënten is zij soms ook aanwezig tijdens de onderzoeken. Op de dag van de ingreep begeleidt ze de patiënt en tijdens de hospitalisatie blijft ze een vertrouwenspersoon voor de patiënt en haar naasten. Ze heeft contact met de huisarts en bezorgt ze hem/haar op geregelde tijdstippen de nodige gegevens. Tot slot ziet zij ook de patiënten op het postop verpleegkundige spreekuur en ook nadien kunnen de patiënten nog door haar gezien worden tijdens twee verpleegkundige contactmomenten op 3 en 6 maanden na diagnose en dit met als doel de opvolgingsraadplegingen nog meer te individualiseren. Tijdens deze verpleegkundige spreekuren wordt er meer aandacht besteed aan individuele coaching en educatie, emotionele coping, seksualiteit, omgaan met bijwerkingen van de hormonale therapie, therapietrouwheid.
De sociaal verpleegkundige staat mee in voor de psychosociale begeleiding van de patiënt en de familie. Naast het bieden van een luisterend oor, geeft ze informatie omtrent sociale voorzieningen en financiële tegemoetkomingen. Daarnaast blijft ze ook tijdens de nabehandeling en 7 verdere opvolging paraat voor de patiënten.
Het fysisch herstel na een borstoperatie verloopt meestal heel vlot. Maar de emotionele verwerking is niet steeds vanzelfsprekend. Het valt niet mee om met een ziekte als kanker om te gaan. Het is vaak moeilijk om te leven met een veranderd lichaamsbeeld of een onzeker toekomstperspectief.
Daarom ontmoet elke borstkankerpatiënt ook kort na de diagnose de psychologe. Dit contact wordt gekoppeld aan het postop verpleegkundig spreekuur. Dit werkt drempelverlagend. Het is goed wanneer borstkankerpatiënten de ruimte krijgen om hun verhaal te vertellen zonder het gevoel te hebben hun naasten daarmee te belasten.
In de oncorevalidatieprogramma’s: Herstel en Balans en Oncomove, kunnen patiënten onder begeleiding van de artsen fysische geneeskunde, kinesitherapeuten en de oncopsycholoog, zowel fysiek als emotioneel opnieuw meer weerbaarheid opbouwen en dit samen met andere lotgenoten. Tot slot maken steeds meer patiënten gebruik van het groepsaanbod dat in samenwerking met de Vlaamse Liga tegen Kanker en andere externe partners georganiseerd wordt (praatcafés, gespreksgroepen, relaxatie- en mindfulness cursussen).